ΤΑ ΕΘΙΜΑ ΤΩΝ ΘΕΟΦΑΝΙΩΝ

Τη μέρα των Φώτων όλοι πήγαιναν στην εκκλησία. Πριν φύγουν από το σπίτι έριχναν γύρω γύρω στάχτη από το τζάκι για να μην μπορούν οι Καλικάντζαροι να μπουν στο σπίτι να κατουρήσουν τα λουκάνικα.

Όταν τελείωνε η εκκλησία επέστρεφαν στο σπίτι και περίμεναν τον παπά να αγιάσει τα λουκάνικα και να στείλει τους Καλικάντζαρους πάλι στα βάθη της γης μέχρι την επόμενη χρονιά.

Κάποιες φορές το σταυρό ο παπάς τον έριχνε στην παλιά δεξαμενή για να αγιαστούν τα νερά.

Ο παπάς είχε βοηθό του πάντα στον αγιασμό των σπιτιών τον καντηλανάφτη. Αυτός ήταν φορτωμένος με το δισάκ'. Εκεί μέσα έβαζε ότι του έδιναν οι νοικοκυρές. Ένα λουκάνικο, το οποίο έκαναν για τον παπά από την αρχή ή λίγο σιτάρι ή αβγά

Όσα έθιμα έχουμε παρουσιάσει μέχρι τώρα αλλά και όσα θα παρουσιάσουμε στο μέλλον είναι μεν του χωριού μας, αλλά σε κάθε οικογένεια μπορεί να υπήρχαν και μικρές παραλλαγές. Στόχος μας είναι να τα παρουσιάζουμε όσο πιο πολυδιάστατα γίνεται, γι' αυτό και οποιαδήποτε πληροφορία έχετε θα ήταν πολύτιμη για την πληρέστερη καταγραφή τους.

Για τα έθιμα του Δωδεκαημέρου θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε τον κύριο και την κυρία Ρήγα και Μαρία Νίκου, την κυρία Τρανταφυλλιά Πέτρου και τον Κύριο Χρήστο Μόσχο γιατί μας τα διηγήθηκαν με πολύ μεράκι, καλή διάθεση και με μεγάλο σεβασμό στην παράδοση του χωριού μας .

ΤΑ ΕΘΙΜΑ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑΣ

Την Παραμονή της Πρωτοχρονιάς οι νοικοκυρές ετοίμαζαν τη βασιλόπιτα. Το βραδάκι συγκεντρωνόταν όλη η οικογένεια και ο πατέρας αφού πρώτα τη σταύρωνε με το μαχαίρι, την έκοβε. Τα κομμάτια που έβγαζε, δεν ήταν μόνο για τους παρευρισκόμενους αλλά και για το σπίτι, τα ζώα, τα χωράφια και ότι άλλο ήταν σημαντικό για την οικογένεια. Όταν τελείωναν, οι άντρες πήγαιναν στο καφενείο για να παίξουν χαρτιά και τα αγόρια κρατώντας ένα μπαστούνι γύριζαν από σπίτι σε σπίτι,να πουν τα κάλαντα. Τα κορίτσια και οι γυναίκες μένανε στο σπίτι.Τα κάλαντα που έλεγαν τα αγόρια ήταν:

Άγιος Βασίλης έρχεται, Γενάρης ξημερώνει.
Βασίλη μ' πούθε έρχισει και πουθε κατεβαίνεις;
Ιγώ απ' τα ξένα έρχουμι στο σπίτι μου πηγαίνου.
Κι αν έρχισει απ' τα ξενά , πες μα κανέ τραγούδι.
Ιγώ 'μι νιος γραμματικός, τραγούδια δε γνουρίζω.
Κι αν είσι νιος γραμματικός , πες μας την αλφαβήτα.
Κι στο ραβδί ακούμπησει, να πει την αλφαβήτα.
Κι το ραβδί ήταν ξηρό, χλωρά βλαστάρια απόλκει
κι παν στα χλουρουβλάσταρα περδίκια καθισμένα,
δεν ήταν μόνο πέρδικις ,ήταν κι πιριστέρες.
Χαμωτετάει η πέρδικα, χυμάει η πιριστέρα,
περνούν νερό στα νύχια τους και χώμα στα φτερά τους,
να βρέξουν τον αφέντη τους και την καλή κυρά τους.

Στη συνέχεια ανάλογα με το σπίτι στο οποίο πηγαίνανε λέγανε και τις ευχές που ταίριαζαν.
Αν οι νοικοκυραίοι είχαν πολλά παιδιά έλεγαν.
Κυρά μου τα πιδάκια σου θιός να στα χαρίσει
να στήσεις άσπρο φλάμπουρο στη μέση στην αυλή σου,
να χαίρονται οι φίλοι σου, να σκάνουν οι οχτροί σου.

Αν είχαν στο σπίτι αγόρι τραγουδούσαν:
Κυρά μου τον υγιόκα σου, τον πουλιοχαϊδεμένο,
στα χάδια χάδια τον κρατείς και στα καρύδια παίζει
και στ' αργυρά προσκέφαλα τον έχεις και κοιμάται.
Τον έλουσες τον χτένισες και στο σχολειό τον στέλνεις
κι ο δάσκαλος τον καρτερεί με τη χρυσή τη βέργα.
Παιδί μ' που 'ναι τα γράμματα και που 'ναι το χαρτί σου;
Τα γράμματα είνι στου χαρτί κι ο νους μου πέρα πέρα,
περά περά στις έμορφις περά στις μαυρομάτες
πο 'χουν το μάτι σαν ελιά του φρύδι σαν γαϊτάνι
το δόλιο το ματόφυλλο σαν την ελιά βαμμένο.


Αν στο σπίτι είχαν κορίτσι έλεγαν:
Κυρά μ' τη θυγατέρα σου την πουλιουχαϊδεμένη
στα χάδια χάδια την κρατείς και στα καρύδια παίζει
κι στ' αργυρό προσκέφαλο τη βάζεις και κοιμάται.
Γραμματικός την αγαπά και θέλει να την πάρει.
Θέλει αμπέλια ατρύγητα χουράφια μι τα στάχυα
θέλει κι τουν κυρ Βοριά μι όλα τα καράβια.

Αν στο σπίτι που πήγαιναν κατοικούσε νιόπαντρο ζευγάρι έλεγαν:
Τα δύο δύο νιούτσικα τα δυο στεφανωμένα
που τα στεφάνωσ' ο Χριστός μι δώδεκ' αυγγέλια.

Αν πάλι οι νοικοκυραίοι είχαν πολλά γίδια και πρόβατα τραγουδούσαν:
Αυτά τα σπίτια τα ψηλά τα μαρμαροστωμένα
που 'χουν τα χίλια πρόβατα τα δυο χιλιάδες γίδια. Στο να βουνό είν τα πρόβατα και στ' άλλο είν' τα γίδια .
Αν κάνουν του κατάφουρου γεμίζ'ν οι κάμποι ούλοι,
αν κάνουν τον ανήφορο γεμίζ'ν τα πλάια ούλα. Πως βάζει βάζει η μέλισσα να βάζουν τα κουδούνια
πως τρέχει η βρύση το νερό να τρέχει και το γάλα

Αν στο σπίτι είχαν βόδια έλεγαν:
Αυτά τα σπίτια τα ψηλά τα μαρμαροστρωμένα
πόχουν τα βόδια στο ζυγό τα τρίγωνα στ΄αμπέλι
να βγάζουν τ' άλεσμ' εκατό μουντζούρια τρεις χιλιάδις
κι ιμείς ιδώ τα είπαμι θιός πολύ να δώσει.

Σε όλα τα σπίτια ανεξάρτητα με το τι θα λέγανε τελείωναν πάντα με την ευχή:

Υγεία σας αφήνουμε και δώρα σας ζητούμε

του χρόνου να ξανάρθουμε καλά να σας ηυρούμι

στα σπίτια σας χαρούμενοι παλί να τραγουδούμι.

Οι νοικοκυρές έδιναν τότε στα παιδιά διάφορα κεράσματα, φρούτα ,ξηρούς καρπούς. Αν σε κάποιο σπίτι δεν άνοιγαν και τα παιδιά είχαν την υποψία ότι οι άνθρωποι ήταν μέσα, όταν απομακρυνόταν από το σπίτι έλεγαν κοροϊδευτικά:

Σ' αυτό το σπίτι το ψηλό γιμάτα καλιακούδια

τα μ΄σα γιννούν τα μ'σα κλουσούν,

τα μ'σά σι βγάζν τα μάτια.

Όταν τα παιδιά γύρω στις δώδεκα τελείωναν τα κάλαντα γύριζαν στο σπίτι να κοιμηθούν γιατί την άλλη μέρα είχε εκκλησία. Με το σχόλασμα έπαιρναν φύλλα ελιάς και τα έριχναν στο τζάκι.Όποιου το φύλλο πετιόταν μακριά εκείνος θα ήταν ευτυχισμένος για τη νέα χρονιά .Τη μέρα της Πρωτοχρονίάς έκαναν μια κουλούρα και τη στόλιζαν με λουλούδια. Την κουλούρα αυτή, αν είχαν άλογα τη σκάλωναν στο αυτί τους. Όπως τιναζόταν το άλογο η κουλούρα έπεφτε. Αν έπεφτε με τα λουλούδια προς τα κάτω, ανάποδα δηλαδή, η οικογένεια θα έβγαζε πολύ σίκαλη και δε θα ήταν η τυχερή της χρονιά. Αν όμως έπεφτε με τα λουλούδια προς τα πάνω τότε θα άβγαζαν πολύ σιτάρι, θα ήταν μια καλή χρονιά και όλοι ήταν χαρούμενοι. Όσοι είχαν βόδια την κουλούρα την έβαζαν στα κέρατα του βοδιού.

Τα παιδιά τη μέρα του Αγίου Βασιλείου , μετά την εκκλησία έφαζαν ένα κλαδί ελιάς μεσα σε ένα κουλούρι και γυρνώντας από σπίτι σε σπίτι έλεγαν:"καλημέρα κι χρόνια πουλλά"και οι νοικοκυρές τα έδιναν κουλούρια, σύκα, ξυλοκέρατα, καρύδια, μύγδαλα, τηγανίτες, καραμέλες αλλά όλα από ένα, γιατί δεν είχε ο κόσμος. Όλα αυτά τα κεράσματα τα έβαζαν σε υφασμάτινες τσάτες που είχανε μαζί τους.

Τη μέρα της Πρωτοχρονάς οι περισσότεροι έτρωγαν τε κεφάλι από το γουρούνι που είχαν σφάξει του Αγίου Στεφάνου. Το έβραζαν από την παραμονή μέσα στην μπακράτσα και γινόταν τρεμούλα . Από εκεί έβγαζαν και έτρωγαν.

Όπως τα έθιμα των Χριστουγέννων και τα έθιμα της Πρωτοχρονιάς μας τα διηγήθηκαν ο κύριος Νίκου Ρήγας και η κυρία Νίκου Μαρία και αφορούν μέχρι και τη δεκαετία του 1930.

ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑΤΙΚΗ ΓΙΟΡΤΗ

Πραγματοποιήθηκε η Πρωτοχρονιάτικη γιορτή του Συλλόγου για το 2009.

Τα μέλη του Συλλόγου προσπάθησαν να οργανώσουν μια βραδιά γεμάτη με κέφι, μουσική, χορό και εκπλήξεις για να περάσουν ευχάριστα και να διασκεδάσουν τα μέλη και οι φίλοι του Συλλόγου που παρευρέθηκαν στην εκδήλωση.

Τη βραδιά άνοιξαν οι μικρότεροι χορευτές του Συλλόγου. Το πρώτο παιδικό τμήμα, με την καθοδήγηση της δασκάλας του κυρίας Έφης Κελιαφάνου έκανε την παρθενική του εμφάνιση, με πολύ μεγάλη επιτυχία. Ακολούθησε και το άλλο παιδικό τμήμα που χόρεψε με ζωντάνια, κέφι και χειροκροτήθηκε από τους γονείς και τους συγγενείς που αποτελούσαν και το κοινό της εκδήλωσης.

Στη συνέχεια μαθητές της ΣΤ΄τάξης του Σχολείου μας παρουσίασαν ένα θεατρικό έργο με θέμα τις σκανταλιές των Καλικάντζαρων.

Με πολύ ενδιαφέρον και μεγάλη συμμετοχή παρακολούθησαν μικροί και μεγάλοι την παράσταση του Καραγκιόζη Το πνεύμα των Χριστουγέννων.

Η βραδιά έκλεισε με αυτό, που όλα τα παιδιά περιμένανε. Τον Άγιο Βασίλη. Ήρθε και μοίρασε δώρα σε όλα τα παιδιά, σκορπίζοντας τη χαρά. Για να τα μοιράσει μάλιστα γρήγορα στους ανυπόμονους μικρούς, έφερε και ........... βοηθό.

Τα μέλη του Δ.Σ θέλουν να ευχαριστήσουν όλους τους παρευρισκόμενους στην Πρωτοχρονιάτικη γιορτή, γιατί όποια προσπάθεια και να γίνει από την πλευρά του Συμβουλίου, αυτό που κάνει μια εκδήλωση πετυχημένη είναι η συμμετοχή του κόσμου.

Ευχόμαστε το 2010 να σας χαρίσει υγεία, αγάπη και επιτυχίες.

ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΓΙΑ ΤΟ 2010

Αφιερωμένο στις χορευτικές ομάδες είναι το ημερολόγιο του 2010.
Οχτώ χορευτικά τμήματα λειτουργούν στο Σύλλογό μας τη χρονιά που διανύουμε και είναι:
Το πρώτο παιδικό τμήμα με 15 παιδιά από τις πρώτες τάξεις του Δημοτικού,
το δεύτερο παιδικό τμήμα με 24 παιδιά από τις μεγαλύτερε τάξεις του Σχολείου,
το τμήμα του Γυμνασίου με 18 χορευτές,
το τμήμα του Λυκείου με 14 χορευτές,
το τμήμα των παραστάσεων με 14 μέλη,
το τμήμα των γυναικών με 22 μέλη
το τμήμα των ενηλίκων με 18 μέλη και
το τμήμα των αντρών με 14 χορευτές.

Σε όλα τα παραπάνω τμήματα την εκμάθηση των χορών από όλες τις περιοχές της Ελλάδας έχει αναλάβει η χοροδιδάσκαλος Έφη Κελιαφάνου, την οποία μέσα από τη σελίδα μας, θέλουμε να ευχαριστήσουμε όχι μόνο για το τεράστιο έργο που προσφέρει αλλά και για την αγάπη με την οποία αγκάλιασε το Σύλλογό μας.

Μαζί με το φετινό, στη σελίδα μας έχουμε αναρτήσει και το περσινό ημερολόγιο, του 2009, που ήταν αφιερωμένο στα ξωκλήσια του χωριού μας.

Ένα μεγάλο ευχαριστώ οφείλουμε στα μέλη και τους φίλους του Συλλόγου που με την αγορά του ημερολογίου,στηρίζουν αυτή μας την προσπάθεια και συμβάλλουν σημαντικά στη βελτίωση των οικονομικών μας.

Επίσης θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε και τους χορηγούς του ημερολογίου. Με τη δική τους βοήθεια μπορέσαμε να κυκλοφορήσουμε και το φετινό ημερολόγιο, όπως και του 2009. Ευχή όλων είναι η συνεργασία αυτή να συνεχιστεί και στο μέλλον.

Το Ημερολόγιο του Συλλόγου 2010

Ευχαριστούμε τους χορηγούς της έκδοσης του ημερολογίου 2010

Το ημερολόγιο του Συλλόγου μας 2009

Έκθεση βιβλίου.

Με μεγάλη επιτυχία ολοκληρώθηκε η έκθεση βιβλίου που πραγματοποιήθηκε στα γραφεία του Συλλόγου από την Παρασκευή 11 Δεκεμβρίου μέχρι και την Τετάρτη 16 Δεκεμβρίου 2009.
Είναι η δεύτερη που γίνεται και η φετινή επισκεψιμότητα έδειξε ότι ο κόσμος την έχει αγκαλιάσει και τη στηρίζει.
Τα βιβλία που εκτέθηκαν απευθύνονταν σε όλες τις ηλικίες και κάλυψαν όλα τα ενδιαφέροντα των επισκεπτών. Υπήρχαν βιβλία για τους λιλιπούτειους αναγνώστες μας, για τα παιδιά του δημοτικού, τους έφηβους αλλά και τους ενήλικες. Χριστουγεννιάτικα διηγήματα, επιστημονικά βιβλία, μυθιστορήματα, βιβλία μαγειρικής, ιστορικά αλλά και πολλές άλλες ομάδες βιβλίων περίμεναν τους επισκέπτες στα γραφεία του Συλλόγου που διαμορφώθηκαν και διακοσμήθηκαν για τις ανάγκες της έκθεσης.
Μεγάλο ενδιαφέρον έδειξαν, ιδιαίτερα οι ενήλικες επισκέπτες, για τα βιβλία της τοπικής ιστορίας. Σε ένα ειδικό χώρο ήταν τα βιβλία των δημιουργών από τη Χαλκιδική και όσων αναφέρονταν στην ιστορία, τα ήθη και τα έθιμα της Χαλκιδικής. Μεγάλο ενδιαφέρον έδειξαν τα παιδιά για τη γωνία της ζωγραφικής που είχαμε ετοιμάσει. Εκεί κάθε μέρα ζωγράφιζαν και με τα έργα τους διακοσμούσαν την έκθεση.

Πολύ σημαντική ήταν φέτος η συνεργασία ταυ Συλλόγου μας με άλλους φορείς του χωριού και πρώτα με το Δημοτικό Σχολείο. Οι μαθητές της Στ τάξης με πολύ μεράκι, σε μια ομαδική εργασία δημιούργησαν τη διπλανή ζωγραφιά την οποία χρησιμοποιήσαμε για να σχεδιάσουμε την αφίσα της έκθεσης Βιβλίου. Ευχαριστούμε πάρα πολύ τα παιδιά αλλά και τους δασκάλους που τα ενθάρρυναν σε αυτή τους την προσπάθεια αλλά και γιατί μας βοήθησαν πολύ στο στήσιμο της έκθεσης

Συνεργαστήκαμε επίσης και με τον Αγροτικό Συνεταιρισμό. Απευθυνθήκαμε στον πρόεδρό του κ. Βλαβή Κων/νο για να πραγματοποιήσουμε μια ομιλία-συζήτηση στα πλαίσια των παράλληλων εκδηλώσεων. Έτσι τα Σάββατο 12 Δεκεμβρίου μέσα στο χώρο της έκθεσης πραγματοποιήθηκε ομιλία από το δρ Ζώη Ζαρταλούδη Εντομολόγο Ινστιτούτου Προστασίας Φυτών Θεσ/νίκης με θέμα: Ολοκληρωμένη διαχείριση εχθρών στην ελιά και στο αμπέλι. Βιολογικά μέσα φυτοπροστασίας. Την εισήγηση παρακολούθησαν με μεγάλη προσοχή και ενδιαφέρον όλοι οι παρευρισκόμενοι.

Την τελευταία μέρα της έκθεσης πραγματοποιήθηκε η εκδήλωση που ήταν αφιερωμένη στα παιδιά. Μια βραδιά γεμάτη παραμύθια. Θα θέλαμε να πούμε ένα μεγάλο ευχαριστώ στις κυρίες που ανταποκρίθηκαν στην πρόσκλησή μας και την Τετάρτη το βράδυ στις 16 Δεκεμβρίου, μικρούς αλλά και μεγάλους, που παρευρεθήκαμε στην εκδήλωση, μας ταξίδεψαν σε κόσμους ονειρικούς και μαγικούς. Ιδιαίτερα οι μικροί ακροατές εντυπωσιάστηκαν και στην κυριολεξία κρέμονταν από τα χείλη των παραμυθούδων.

Θα θέλαμε λοιπόν να ευχαριστήσουμε τις κυρίες:
Τριανταφυλλία Πέτρου,
Σταμάτα Μαυρουδή,
Καραβασίλη Μαρία,
Παπαστόικου Αργυρή,
Κωνσταντινίδη Γεωργία,
Κυπαρισσά Γεωργία και
Μιχαλούδη Σούλα.

Τελειώνοντας θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε όλους τους επισκέπτες που στηρίξανε αυτή την προσπάθεια του Συλλόγου ηθικά και υλικά..Με τα έσοδα από τις πωλήσεις, αγοράστηκαν βιβλία τα οποία θα εμπλουτίσουν τη βιβλιοθήκη μας ,που από τη νέα χρονιά θα λειτουργεί ως δανειστική.

Η ΣΕΛΙΔΑ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ

Από σήμερα , Κυριακή 27 Δεκεμβρίου 2009, ο Πολιτιστικός Σύλλογος Μεταγγιτσίου Νέα Άσσα,έχει τη δική του σελίδα στο internet

Η σελίδα αυτή δημιουργήθηκε για να προβάλλει τις δραστηριότητες του Συλλόγου, οι οποίες πραγματοποιούνται στα πλαίσια του εορτασμού των θρησκευτικών και εθνικών εορτών αλλά και άλλων κοινωνικών εκδηλώσεων.

Στόχος του Συλλόγου είναι να επικοινωνεί με τα μέλη του και τους φίλους του, ιδιαίτερα όσων βρίσκονται μακριά μας και να τους δώσει έτσι τη δυνατότητα να έχουν άμεση ενημέρωση για όλες τις δραστηριότητές μας και τα νέα του χωριού.

Μέσα από τη σελίδα που δημιουργήσαμε επιθυμούμε όλοι οι φίλοι και τα μέλη του Συλλόγου να εκφράζουν τις απόψεις τους, τα σχόλιά τους, να καταθέτουν προτάσεις και δημιουργικές ιδέες.

Με τη σελίδα θέλουμε να κάνουμε γνωστά τα ήθη και τα έθιμά μας αλλά και να δείξουμε τις δραστηριότητες των κατοίκων, το δημιουργικό παρόν και τις προοπτικές ανάπτυξης του τόπου μας.

Στόχος μας επίσης είναι να προβάλλουμε τις δραστηριότητες των άλλων συλλόγων και φορέων του χωριού μας.

Πιστεύουμε ότι από σήμερα με τη δημιουργία αυτής της σελίδας ανοίγουμε ένα παράθυρο στον κόσμο, για να μπορέσει να δει τις ομορφιές του τόπου μας και να μας γνωρίσει ακόμα καλύτερα.

Το Δ. Σ. του Συλλόγου

Έκθεση Βιβλίου

Στις παραλίες του Μεταγγιτσίου

Ξεκινώντας από την πλατεία του χωριού και παίρνοντας το κεντρικό δρόμο για Άγιο Νικόλαο θα συναντήσουμε μετά από τέσσερα χιλιόμετρα τη θάλασσα του κόλπου του Αγίου Όρους. Οι δυο παραλίες που απλώνονται δεξιά και αριστερά μας στο σταυροδρόμι της παραλίας, αν και βρίσκονται τόσο κοντά στο Μεταγκίτσι εν τούτοις ανήκουν διοικητικά στο Δημοτικό Διαμέρισμα του Αγίου Νικολάου. Αυτό για την ιστορία και μόνο γιατί τα φιλόξενα ακρογιάλια της Σαλονικιούς και του Ελαιώνα δεν κάνουν διακρίσεις και μας προσφέρουν απλόχερα τα δροσερά και καταγάλανα νερά της θάλασσας του Σιγγιτικού.
Την πρώτη διοικητικά παραλία του χωριού θα συναντήσουμε λίγο βορειότερα, ως συνέχεια της παραλίας του Ελαιώνα, η οποία φιλοξενεί στην αγκάλη της την μεγαλύτερη ξενοδοχειακή μονάδα της περιοχής το Hotel ¨Assa Maris¨. Η πλέον φιλόξενη παραλία του κόλπου του Αγίου Όρους διαθέτει ότι κι αν της ζητήσεις.
Επόμενη παραλία ο Κοκαλάς σ' εντυπωσιάζει, ενώ μικρότερα ξεχωριστά ακρογιάλια, σφηνωμένα θαρρείς, ανάμεσα στα απόκρημνα θαλασσοδαρμένα βράχια που κυριαρχούν στο τοπίο, σε προκαλούν με την ξεχωριστή ομορφιά τους, σ' ολόκληρη τη διαδρομή.

Στην Τουρκόβιγλα

Η θέα απ' εδώ είναι μοναδική. Κάτω ακριβώς η θάλασσα, άλλοτε να σκάει αφρίζοντας στις βραχώδεις ακτές κι άλλοτε γαλήνια να κοιμάται. Ο Σιγγιτικός κόλπος σ' όλη του την μεγαλοπρέπεια. Αριστερά η ματιά αγκαλιάζει τα Πυργαδίκια, το ακρωτήρι ¨Αρκούδα¨ και στη συνέχεια την χερσόνησο του Αγίου Όρους με τη γρανιτένια και σχεδόν μόνιμα χιονισμένη κορυφή του Άθωνα να ξεπροβάλει απότομα μέσ' απ' τη θάλασσα. Δεξιά απλώνεται η ακτή Σαλονικιού, ο Όρμος Παναγίας, το ειδυλλιακό νησιώτικο σύμπλεγμα της Βουρβουρούς κι η ορεινή γραμμή της ανατολικής πλευράς της Σιθωνίας που σβήνει απαλά στις ακτές της Συκιάς.
Απ' εδώ πάνω ελέγχει κανείς την κίνηση των πλοίων σ' όλο τον κόλπο γι' αυτό και στα χρόνια της Τουρκοκρατίας (και ίσως και πιο παλιά στα χρόνια της πειρατείας τον 14ο αιώνα) η τοποθεσία προφανώς θα χρησίμευε σαν παρατηρητήριο όπως υπονοεί και το τοπωνύμιό της (Τουρκόβιγλα).
Το εξωκλήσι της Μεταμόρφωσης του Χριστού, που θα συναντήσουμε εδώ, θεμελιώθηκε μόλις το 1973, αν και ο εντοιχισμένος μαρμάρινος σταυρός στην πρόσοψη με ημερομηνία 1909 μας ξεγελά. Ο κτητορικός αυτός σταυρός ανήκει στην πραγματικότητα σ' ένα παλιό κι ετοιμόρροπο σχολείο του χωριού, τα οικοδομικά υλικά του οποίου χρησιμοποιήθηκαν από τους κατοίκους στο κτίσιμο του ναού.
Το ονειρεμένο αυτό μπαλκόνι του Συγγιτικού κόλπου βρίσκεται τέσσερα περίπου χιλιόμετρα ανατολικά του χωριού και θα φθάσουμε κοντά του ακολουθώντας τον χωματόδρομο που ξεκινά πριν από το ξωκλησι της Οσίας Ειρήνης Χρυσοβαλάντου και περνά ανάμεσα από τους ελαιώνες και τους αμπελώνες της περιοχής.

Αγία Κυριακή - Διονυσιάτικο μετόχι - Φράγμα Χαβρία

Μια καταπληκτική και αξέχαστη διαδρομή που προτείνουμε είναι στον ποταμό Χαβρία, έξω από το Μεταγγίτσι. Αφετηρία μας το ξωκλήσι της Αγίας Κυριακής και τέρμα το μικρό φράγμα του Χαβρία στη θέση ¨Δέση¨. Η απόσταση είναι περίπου δυόμισι χιλιόμετρα και μπορεί κάποιος να την περπατήσει σε είκοσι πέντε λεπτά καθώς είναι βατή και εύκολη. Η διαδρομή αυτή είναι χωρίς ανηφοριές, ομαλή, παραποτάμια σε χαραγμένο αγροτικό δρόμο, εκτός από μια μικρή παράκαμψη, όταν χρειάζεται να περάσουμε στην άλλη όχθη του ποταμού, πάνω από μια σιδερένια γέφυρα από την οποία περνάει ο αγωγός ύδρευσης που μεταφέρει νερό στο Μεταγγίτσι από την πηγή ¨Πραβίτα¨.
Η πρόσβαση στην Αγία Κυριακή γίνεται με αυτοκίνητο σε υπάρχοντα αγροτικό δρόμο, όχι καλής βατότητας, τρεισήμισι περίπου χιλιόμετρα βορειοδυτικά του Μεταγγιτσίου.
Το ξωκλήσι της Αγίας Κυριακής, κτισμένο το 1868, κοντά στην τοποθεσία ¨Μύλος¨ είναι η αφετηρία για μια διαδρομή στην οποία ο επισκέπτης θα γνωρίσει το μεγαλύτερο ποτάμι της Χαλκιδικής, το Χαβρία, που πηγάζει ψηλά από το Νεοχώρι, τη Μ. Παναγία και το Γομάτι για να καταλήξει φιδοσέρνοντας στην παραλία της Ορμύλιας. Όποια εποχή κι αν επισκεφτεί κανείς την περιοχή θα του αφήσει αξέχαστες εντυπώσεις.
Η πρώτη στάση, σχεδόν υποχρεωτική, στα πρώτα μέτρα της διαδρομής γίνεται στο Διονυσιάτικο μετόχι. Το κτίσμα με το νερόμυλο προσελκύει από μόνο του τον επισκέπτη καθώς δεσπόζει σ' όλη την περιοχή προσφέροντας του αξέχαστες συγκινήσεις αλλά και απορίες γιατί μέχρι τώρα αφέθηκε να ερημώνει με το πέρασμα του χρόνου. Το μετόχι είναι πολύ παλιό, αφού ο μύλος του αναφέρεται σε αυτοκρατορικό έγγραφο (βακουφναμέ) που σώζεται στην Ιερά Μονή Διονυσίου από το 1569, ενώ εξυπηρετούσε όλα τα γύρω χωριά και το Μεταγγίτσι ως το 1948. Το μοναστηριακό συγκρότημα περιλαμβάνει ένα διώροφο κτίριο μέσα στο οποίο συναντάμε το προσκυνηματικό εκκλησάκι του Αγίου Ιωάννη Προδρόμου αλλά και τα κελιά των μοναχών που το υπηρετούσαν, τα περισσότερα με τζάκι, καθώς και το νερόμυλο με τις δυο μυλόπετρες. Στον ίδιο χώρο ο φούρνος που εξυπηρετούσε με ψωμί όχι μοναχά τους μοναχούς αλλά και κατοίκους της ευρύτερης περιοχής. Οι αγιορείτες μοναχοί έμεναν εδώ μέχρι το 1947 οπότε και εγκατέλειψαν οριστικά την περιοχή. Σήμερα το κτίριο δε βρίσκεται σε καλή κατάσταση, ενώ μέχρι το 1998 γινόταν λειτουργία στο εκκλησάκι που είναι αφιερωμένο στο Γενέσιο του Αγ. Ιωάννη του Προδρόμου. Από έλλειψη συντήρησης το εσωτερικό του μετοχιού υπέστη σοβαρές βλάβες και είναι δύσκολη η επίσκεψή του. Γίνεται πάντως προσπάθεια από το Δήμο Σιθωνίας, σε συνεργασία με την αγιορείτικη μονή, να αναδειχθείς αυτή η πανέμορφή μα και συνάμα ιστορική περιοχή του τόπου του σε πολιτισμικό πάρκο που θα αποτελεί πόλο έλξης ντόπιων αλλά και επισκεπτών με μοναδικό στόχο την πολιτιστική και πολιτισμική ανάπτυξη της περιοχής.
Αξίζει πάντως να φτάσει κάποιος ως το τέλος της διαδρομής στο μικρό φράγμα στη θέση ¨Δέση¨. Ονειρεμένο τοπίο με τα νερά του ποταμού να ξεχειλίζουν από το φράγμα που σχηματίζει μια υπέροχη μικρή λίμνη. Από εδώ ξεκινούσε και το αυλάκι που έφερνε το νερό στο Διονυσιακό μετόχι για να λειτουργούν οι δύο μύλοι.

Στην κορφή του Προφήτη Ηλία

Ξεκινώντας από την κεντρική πλατεία, αφήνουμε πίσω μας το Δημοτικό σχολείο στο τέλος του χωριού και παίρνουμε την ανηφόρα που ανοίγεται μπροστά μας στο νέο δρόμο Μεταγκιτσίου Μεταμόρφωσης. Στο τέλος της ανηφόρας η κορυφή. Κι οικοδεσπότης της κορφής το εξωκλήσι του προφήτη Ηλία κτισμένο το 1903. Το σύμπλεγμα των νησιών της Βουρβουρούς, παράλληλα με την ανατολική πλευρά της Σιθωνίας στα δεξιά μας και την χερσόνησο του Αγίου Όρους με την κορφή του Άθωνα στο τέλος του ομώνυμου κόλπου στα αριστερά μας, σε συνδυασμό με το κάμπο της νότιας Χαλκιδικής αλλά και τον ορεινό όγκο του Χολομώντα της Βόρειας που απλώνεται πίσω μας, συνθέτουν ένα τοπίο μοναδικό.
Κάθε χρόνο στις 20 Ιουλίου ο πολιτιστικός σύλλογος «Νέα Άσσα» σε συνεργασία με το Δήμο Σιθωνίας και σε αρμονική συνύπαρξη με τους ‘κονομάδες' του ναού που ορίζονται ανήμερα της εορτής από τον εφημέριο να υπηρετούν τη μνήμη του για ένα χρόνο, διοργανώνουν τριήμερες πλέον εκδηλώσεις στη μνήμη του μιας και το πανηγύρι του Προφήτη Ηλία συνεχίζει ακόμα και στις μέρες μας να παραμένει το πλέον αγαπημένο των κατοίκων.
Το 1973 η πανήγυρη έπεσε ημέρα Παρασκευή. Οι 'κονομάδες θεώρησαν καλό μαζί με τα φασόλια να βάλουν και κρέας. Στην πανήγυρη ήταν παρών και κάποιος ιερομόναχος που στο λόγο του προέτρεψε τους παρευρισκομένους να μην φάνε λέγοντας: ¨όποιος είναι Χριστιανός να μην φάει κρέας κι αν μπορείτε τα καζάνια γυρίστε τα ανάποδα γιατί του χρόνου θα τα γυρίσετε υποχρεωτικά...¨ Τα λόγια του επαληθεύτηκαν. Την επόμενη χρονιά, στις 20 Ιουλίου του 1974, οι Τούρκοι μπήκαν στην Κύπρο. Στην Ελλάδα κηρύχτηκε επιστράτευση. Το νέο το έμαθαν στον προφήτη Ηλία προς το τέλος της Θείας Λειτουργίας. Οι 'κονομάδες συντόμεψαν το μαγείρεμα, να γίνει τράπεζα, να φύγει ο κόσμος. Ο παπάς έβαλε ΄΄ευλογητός΄΄ για να ευλογήσει τα 8 καζάνια, να φάει ο κόσμος. Τα φαγητά όμως έμειναν απείραχτα. Κανείς δεν είχε όρεξη στο άκουσμα του επικείμενου πολέμου. Το φαγητό το πέταξαν στα χωράφια και επι οκτώ ημέρες -λένε- έμεινε άθικτο. Ούτε καν τ' αγρίμια το πείραξαν...
Ένα περίπου χιλιόμετρο νότια απ' το ξωκλήσι υπάρχει μια πηγή με κρυστάλλινο νερό, ανάμεσα σε λεύκες και πλατάνια που περιμένει να σας δροσίσει.

Μεταγγίτσι

Στα βόρεια όρια του Δήμου Σιθωνίας και σε υψόμετρο 150 μέτρα από την θάλασσα, είναι κτισμένο το Μεταγκίτσι, ένα από τα νεότερα Δημοτικά Διαμερίσματα αφού αναγνωρίσθηκε ως αυτόνομη κοινότητα, από το Ελληνικό κράτος, μόλις το 1920.
Αν και μικρή η πορεία του νεότερου οικισμού, η ιστορία της περιοχής φαίνεται να ξεκινά από τον 8ο αιώνα π.Χ. Εκείνη την εποχή οι ανεπτυγμένες πόλεις της Εύβοιας, Χαλκίδα και Ερέτρια, εγκαθιστούν στην Χαλκιδική τις πρώτες αποικίες τους. Ανάμεσα τους και η πόλη «Άσσα», που η αρχαιολογική έρευνα την τοποθετεί στους λόφους «Μαρμαράδες» πάνω από το σημερινό Μεταγκίτσι. Μια πόλη που σύμφωνα με τους θρύλους απλώνονταν μέχρι την παραλία όπου υπήρχε μεγάλο εμπορικό λιμάνι και ήταν μαζί με την Όλυνθο, την Τορώνη και την Ποτίδαια μια από τις μεγαλύτερες και σπουδαιότερες της Χαλκιδικής.
Για την σημερινή ονομασία του χωριού υπάρχουν δυο εικασίες. Η μια πως είναι γλωσσική εξέλιξη της λέξης «Μέλαινα γη», από τα κοκκινοχώματα της περιοχής, «Μέλαν γης» - «Μεταγκίτσι». Η δεύτερη εκδοχή μας γυρίζει πίσω στο θρύλο που θέλει την πόλη «Άσσα» να καταστρέφεται ολοσχερώς από τους Ρωμαίους και τους ελάχιστους κατοίκους της που σώθηκαν να δημιουργούν μικρούς οικισμούς στη γύρω περιοχή. Από την μετάγγιση λοιπόν των πληθυσμών των παραπάνω οικισμών, μετά από αρκετά χρόνια, στη σημερινή θέση, να προήλθε και η ονομασία «Μεταγκίτσι».
Όποια εκδοχή και να πάρουμε το σημερινό Μεταγκίτσι αποτελεί συγκοινωνιακό κόμβο βορά και νότου της Χαλκιδικής και ταυτόχρονα πόλος έλξης για πολλούς επισκέπτες του Δήμου Σιθωνίας.
Ο νέος δρόμος Μεταμόρφωσης Μεταγκιτσίου Πλανών συνδέει πλέον εύκολα και γρήγορα ολόκληρη τη νότια Χαλκιδική αλλά και τη Θεσσαλονίκη με όλο το βορειοανατολικό τμήμα του νομού. Ο δρόμος για όσους έρχονται από Θεσσαλονίκη ξεκινά από την κεντρική διασταύρωση του Δημοτικού Διαμερίσματος της Ορμύλιας, Μεταμόρφωση, στα όρια του Δήμου Σιθωνίας, επτά χιλιόμετρα πριν τη Νικήτη. Ένας άλλος δρόμος που οδηγεί στο Μεταγκίτσι είναι εκείνος της Νικήτης Αγίου Νικολάου. Πευκόφυτη η πρώτη διαδρομή μας προσφέρει προς το τέλος της μια μοναδική πανοραμική άποψη του χωριού. Μια συνεχή εναλλαγή βουνού και θάλασσας η δεύτερη προσφέρει δικές της συγκινήσεις.
Όποιον δρόμο κι αν διαλέξουμε, οι 800 περίπου μόνιμοι κάτοικοί του μόνου ημιορεινού χωριού του Δήμου Σιθωνίας, αφού απέχει μόλις 4 χιλιόμετρα από τις παραλίες του στο κόλπο του Αγίου Όρους, είναι έτοιμοι να μας προσφέρουν την μοναδική πατροπαράδοτη Χαλκιδικιώτικη φιλοξενία. Στο Μεταγκίτσι, τις ξεχωριστές ντόπιες παραδοσιακές συνταγές των κατοίκων θα συναντήσουμε, το ίδιο καλομαγειρεμένες και στα οικογενειακά γραφικά ταβερνάκια του. Συντροφιά με ντόπιο τσίπουρο και κρασί, από αμπελώνες της περιοχής, έχει γίνει στέκι των καλοφαγάδων του νομού και όχι μόνο.
Μια βόλτα στους δρόμους του χωριού μας οδηγούν στα σκαλοπάτια του ναού της πολιούχου Αγίας Παρασκευής. Πολιούχο που καθιέρωσαν κάτοικοι από τον οικισμό της «Πραβίτας», το 19.., που μετοίκησαν εδώ φέρνοντας μαζί τους και την θαυματουργή εικόνα της Αγίας που η μνήμη της τιμάτε κάθε 26 Ιουλίου ενώ κάθε 2 Μαΐου γιορτάζεται ακόμα και σήμερα ο πολιούχος προστάτης, Άγιος Αθανάσιος, των πρώτων Χριστιανών κατοίκων του Μεταγκιτσίου. Συνεχίζοντας τη βόλτα μας στα φιλόξενα σοκάκια του οικισμού, θαυμάζουμε τις όμορφες αυλές των πετρόκτιστων, κατά πλειοψηφία, σπιτιών του. Το εξωκλήσι του Αγίου Χριστόφορου, λίγο έξω από το χωριό, δίπλα στον κεντρικό δρόμο που σήμερα οδηγεί στη βόρειο Χαλκιδική λίγο πιο πέρα από το άλλο εξωκλήσι της «Όσιας Ειρήνης της Χρυσοβαλάντου», που θα συναντήσετε δεξιά στο δρόμο σας, έχει πολλά να σας διηγηθεί κι αξίζει το κόπο να το επισκεφθείτε. Νεότατο κτίσμα, στη θέση της παλιότερης εκκλησίας της περιοχής, έχει συνδεθεί με την ιστορία, τους θρύλους αλλά και τις παραδόσεις του τόπου.
Εδώ, σύμφωνα με το θρύλο, ενταφιάστηκε ένστολος, αξιωματικός του Μέγα Αλέξανδρου, κοντά σε τρία μεγάλα δέντρα (καραγάτσια). Εδώ το 1943-1944 σώθηκαν, σαν από θαύμα, δεκαέξι παλικάρια της αντίστασης κατά των Γερμανών. Στο ίδιο μέρος ακόμα θα συναντήσετε και τμήμα από τον κορμό τεράστιου δέντρου (καραγάτσι) που από μια φυσική κοιλότητά του (διακρίνεται ακόμα και σήμερα) έβγαινε το «αγίασμα» με το οποίο σταύρωναν όποιον αρρώσταινε αφήνοντας πάνω στο δέντρο και μια κλωστή από το ρούχο του. Είναι τέτοια η ευλάβεια που έχουν οι κάτοικοι για τον Άγιο Χριστόφορο που ακόμα και σήμερα, κάθε που επισκέπτονται το εξωκλήσι του, το έχουν για καλό να κάνουν τρεις φορές το κύκλο του ενώ, με άδεια του ιερέα, φέρνουν στο σπίτι τους και την εικόνα του Αγίου κάθε φορά που κάποιος του σπιτιού θα αρρωστήσει.

Έναρξη λειτουργίας ιστολογίου.

Το ιστολόγιο του Πολιτιστικού Συλλόγου Μεταγκιτσίου προγραμματίζει την έναρξη λειτουργίας του για τις 27-12-2009